KỸ THUẬT ẤP TRỨNG GÀ

  1. Chọn trứng:

– Vỏ trứng: Bạn để ý kỹ sẽ thấy, trứng mới, tốt thì thường vỏ ngoài có lớp phấn mỏng màu trắng. Còn nếu vỏ quá nhẵn bóng, sáng, hoặc có cảm giác là có vết rạn nứt là trứng gà để lâu trong ổ, kém chất lượng.

 

Bạn cũng có thể sờ vào vỏ trứng, trứng tươi thường có cảm giác hơi ram ráp và nặng tay. Ngược lại là trứng kém.

 

– Soi: Cầm quả trứng gà soi qua bóng đèn, hoặc dùng một quyển vở hay tờ báo cuộn lại, soi trứng dưới ánh sáng mặt trời, nếu thấy buồng khí của trứng còn nhỏ, lòng đỏ không di động, lòng trắng trong suốt có màu cam đỏ và hồng nhạt, lòng đỏ tròn và nằm ở giữa hoàn chỉnh là trứng tươi, còn mới. Bạn có thể hoàn toàn yên tâm về những quả trứng như thế này.

 

Còn trứng cũ để lâu ngày khi soi, thường thấy có màu đỏ với nhiều đường vân, đường bao quanh di động và khoảng trống của buồng khi lớn. Tuy hơi cầu kỳ một chút nhưng bạn cần soi và so sánh để chọn mua được những quả trứng ngon.

 

– Lắc nhẹ: Cầm quả trứng để lên tai và khẽ lắc nhẹ, nếu có tiếng động là trứng kém, để lâu ngày. Nếu không cần nghe mà lắc thấy trứng chuyển động mạnh là trứng hỏng, trứng gà đang ấp dở…

 

Kiểm tra: Nếu có điều kiện, bạn có thể thả trứng xuống chậu nước và quan sát, nếu thấy đầu nhọn của trứng chúc xuống là trứng tốt, ngược lại là trứng cũ. Bạn còn có thể kiểm tra trứng với nước muối. Pha nước muối (100g/lit)sau đó thả trứng vào nếu trứng nổi là trứng cũ, chìm xuống là trứng tốt.

 

Trứng gà công nghiệp to hơn, có trọng lượng từ 55 – 60g, trong khi trứng gà ta bé hơn, chỉ nặng trên dưới 45g.

 

QUY TRÌNH KỸ THUẬT ẤP TRỨNG GÀ

Muốn hiểu biết được kỹ thuật ấp trứng một cách có hệ thống, trước tiên phải tìm hiểu về cấu tạo trứng, chuẩn bị trứng trước khi vào ấp, sau đó mới là quy trình ấp.

  1. Cấu tạo và thành phần trứng

– Khi vừa đẻ ra trên bề mặt vỏ trứng có một lớp màng nhầy bảo vệ để tránh các vi khuẩn vào bên trong phá hoại và gây thối trứng. Nếu thấy vỏ trứng bóng là lớp màng nhầy này mất đi do trứng đã được để lâu.

– Độ dầy của màng nhầy khoảng 0,005 – 0,01 mm khi trứng bị dính phân ta không nên rửa trứng mà chỉ nên dùng giẻ mềm lau nhẹ.

  1. Vỏ cứng

– Vỏ cứng được tạo thành bởi 93,5% muối canxi (Cacbonat canxi); 4,09% protein; 0,14% chất béo; 1,2% nước; 0,55% ôxit Mg; 0,25% photpho; 12% bioxit Si; 0,03% Na; 0,08% K và các Fe, Al.

– Chức năng của vỏ là bảo vệ các thành phần bên trong của trứng, đồng thời cung cấp chất can xi cho phôi để tạo xương. Để hình thành xương, phôi nhận 75% can xi từ vỏ, còn lại 25% lấy từ lòng trắng.

– Trên bề mặt của vỏ có các lỗ khí kích thước rất nhỏ, người ta đã đếm được 7000 – 7600 lỗ khí trên bề mặt vỏ trứng, độ dày vỏ khoảng 0,2 – 0,4 mm.

  1. Màng vỏ

– Có hai lớp màng vỏ được cấu tạo từ sợi Keratin đan chéo vào nhau. Một lớp dính sát vào vỏ còn lớp bên trong dính sát vào lớp lòng trắng ngoài. Độ dày của hai lớp màng này khoảng 0,057 – 0,069 mm, cả hai lớp đều có lỗ cho không khí đi vào bên trong giúp cho phôi hô hấp, phát triển.

– Hai lớp màng dính sát vào nhau chỉ tách ra ở đầu tù của trứng gọi là buồng khí nơi cung cấp ôxy cho phôi.
4. Lòng trắng

– Lòng trắng chiếm 60% trọng lượng trứng, nước chiếm 85 – 89%, 9,7-11% là Protein, còn lại các chất dinh dưỡng như đường, Vitamin B2 cung cấp cho nhu cầu phát triển phôi. Nếu Vitamin B2 bị thiếu, phôi thai sẽ chết vào tuần thứ 2 của giai đoạn ấp.

– Lớp lòng trắng trong cùng sát lòng đỏ là một lớp lòng trắng đặc, bên trong lớp này có sợi dây giữ hai đầu lòng đỏ bằng trục ngang gọi là dây chằng. Tác dụng của dây chằng giữ cho lòng đỏ khỏi bị ảnh hưởng do những tác động bên ngoài và giúp lòng đỏ khỏi dính vào vỏ.

  1. Lòng đỏ

– Lòng đỏ là một tế bào khổng lồ được bao bọc bởi lớp màng mỏng có tính đàn hồi lớn, nhờ đó mà lòng đỏ không lẫn vào lòng trắng mà luôn giữ được hình tròn. Trứng để lâu tính đàn hồi mất dần đến lúc nào đó màng bị rách và lòng đỏ, lòng trắng tan dần vào nhau.

– Lòng đỏ có các lớp đậm nhạt khác nhau là nguồn dinh dưỡng dồi dào cung cấp cho phôi, ngoài ra tế bào trứng còn có một mầm sống, mầm này gắn chặt vào lòng đỏ tạo thành đĩa phôi. Đĩa phôi có tỷ trọng nhỏ hơn cực thực vật nên luôn có xu hướng nổi lên phía trên, chính vì thế nếu trứng không được đảo trong thời gian ấp, phôi sẽ bị dính vào vỏ không sử dụng được các chất dinh dưỡng rồi chết.


Cách ấp trứng gà

KỸ THUẬT ẤP TRỨNG

  1. Bảo quản trứng

Hàng ngày, thu nhặt trứng gà ngay sau khi gà đẻ xong. Trứng xếp nghiêng vào khay hoặc rổ, rá, đầu to hướng lên trên, tránh va chạm, để ở nơi khô ráo, thoáng mát, nhiệt độ bảo quản tốt nhất không quá 18oC. Mùa hè không giữ trứng quá 5 ngày, mùa đông không quá 7 ngày. Trứng để lâu, nhiều trứng bị chết phôi, tỷ lệ nở thấp.

  1. Chọn trứng ấp

Trước khi đưa trứng vào ấp, phải chọn những trứng có khối lượng đặc trưng cho từng giống không to quá hoặc nhỏ quá, tròn quá hoặc dài quá. Cụ thể trứng gà Ri phải có khối lượng 41-43g, gà Tàu vàng 45-50g, gà Tre 20-22g, gà Mía 55-60g, gà Đông Tảo 52-62g, gà Hồ 50-53g, gà Chọi 50-55g, gà Tam Hoàng 50-52g.

Vỏ trứng sạch, không rạn vỡ, buồng không khí (ở đầu to quả trứng) nhỏ, không có vệt máu hoặc dị vật ở trong.

  1. ấp trứng nhân tạo

Ấp trứng nhân tạo là dùng máy ấp để ấp trứng. Nguyên lý của máy ấp là tạo dựng chế độ nhiệt, độ ẩm và thoáng khí giống như trường hợp dùng gà ấp trứng. Nguồn nhiệt dùng cho máy ấp có thể là nguồn điện hoặc hơi nước. Một máy ấp mỗi đợt ấp có thể ấp được 1000 quả (thông thường 300-400 đến 600-700 quả) nếu ấp bằng hơi nước, hoặc ấp vài ba nghìn quả đến 10.000 quả nếu ấp bằng nguồn điện có rơ-le tự ngắt điện.

Trong máy ấp trứng có các bộ phận chính: nguồn nhiệt và quạt điều hòa nhiệt, quạt thông gió, khay đựng nước tạo độ ẩm, giá đỡ khay đựng trứng và thiết bị đảo trứng tự động.

Nếu dùng máy ấp trứng bằng hơi nước, cần theo dõi thường xuyên chế độ nhiệt, ẩm để kịp thời xử lý những trường hợp bất thường xảy ra như tăng giảm nhiệt độ, thiếu độ ẩm v.v….

Trường hợp dùng máy ấp để ấp trứng, cần thực hiện những điểm sau đây:

  1. Khử trùng

Khử trùng máy ấp bằng formol và thuốc tím (mỗi 1m3 máy dùng 20cc formol và 16,6g thuốc tím). Đặt thuốc vào đĩa, để đĩa vào đáy tủ cho thuốc bốc hơi, đóng cửa và các lỗ thông khí của máy ấp lại trong vòng 45 phút. Sau đó mở cửa máy, quạt cho khí formol bay hết ra ngoài.

  1. Các điều kiện cần thiết trong quá trình ấp

Nhiệt độ là điều kiện quan trọng nhất trong quá trình ấp. Đối với gà nhiệt độ từ 37,5-37,8oC. Nếu to cao quá gà sẽ khai mỏ sớm, con nở ra thường hở rốn khoèn chân, có lúc quái thai. Nếu to lên đến 41-42oC kéo dài 1-2 giờ phôi sẽ chết. Nếu thiếu nhiệt phôi sẽ không phát triển được, ngày nở kéo dài.

Độ ẩm: Trong giai đoạn ấp (1-18 ngày) độ ẩm thích hợp khoảng 55-65%. Giai đoạn nở (19-21 ngày) độ ẩm 80-85%. Nếu trong quá trình ấp, độ ẩm quá cao gà con nở ra sẽ nặng bụng, bên trong vỏ dính đầy chất nhớt. Nếu độ ẩm thiếu gà nở lông sẽ không bông, khối lượng thấp. Độ ẩm vừa đủ gà con nở ra chiếm khoảng 60-61% khối lượng trứng ấp.

Thông gió: Giống như các sinh vật khác, phôi gà cũng cần oxy của không khí để thở, đồng thời thải thán khí (CO2) và hơi nước ra ngoài. Cường độ trao đổi không khí tăng lên vào thời gian cuối vì cùng với sự phát triển của phôi, yêu cầu về dưỡng khí (oxy) cũng tăng lên. Người ta đã thí nghiệm thấy trong thời kỳ ấp đến ngày 16 yêu cầu về không khí trong một ngày đêm cứ 500 trứng cần 1m3 không khí, đến thời kỳ nở cần 4m3. Trong các máy ấp đều có lỗ thông hơi. Các lỗ này mở rộng hẹp tùy từng giai đoạn ấp có ghi rõ trong quy trình của từng máy.

Đảo trứng: Với máy tự động cứ 2 giờ đảo trứng một lần. Nếu máy tự tạo không có hệ thống tự động đảo trứng thì người điều khiển máy phải đảo bằng tay. Đảo trứng từ ngoài vào trong, từ trong ra ngoài. Lợi ích của việc đảo trứng là để cho to phân bố đều trên trứng và tránh trứng phải nằm nguyên một vị trí, phôi bị dính vào vỏ trứng không phát triển được, cuối cùng sẽ chết. Lúc trứng đã chuyển sang giai đoạn nở (18 ngày) thôi không đảo trứng.

Soi trứng: trứng gà ấp đến 20-21 ngày sẽ nở. Thường soi 2 lần. Lần 1: (7 ngày) để loại những trứng không phôi hoặc chết phôi sớm. Trứng không có phôi lúc soi vẫn trong như trứng chưa ấp. Còn trứng chết phôi có đường máu đen hay chấm đen dính vào vỏ. Trứng phát triển tốt thì ở giữa có điểm đen, xung quanh có tia máu phát triển hình mạng nhện. Lần 2 (18 ngày) soi loại những trứng chết phôi hoặc phôi phát triển quá yếu.

Làm lạnh: Đối với trứng thủy cầm thường có thêm quy trình làm lạnh trứng, kéo khay trứng ra ngoài một ngày 2-3 lần.

  1. Chọn gà sơ sinh

Gà con nở ra, chọn gà loại 1 là những con nhanh nhẹn, mắt sáng, lông bông, không nặng bụng, chân mọng, không hở rốn, khoèn chân, vẹo mỏ. Gà nở ra đưa xuống chuồng nuôi không chậm hơn 24 giờ vì gà để lâu trong máy không ăn uống được sẽ khô chân khó nuôi. ấp tốt, gà con loại 1 chiếm 95-97%.

Chú ý: Đối với máy ấp trứng

Khử trùng máy ấp bằng formol và thuốc tím (mỗi 1m3 máy dùng 20cc formol và 16,6g thuốc tím). Đặt thuốc vào đĩa, để đĩa vào đáy tủ cho thuốc bốc hơi, đóng cửa và các lỗ thông khí của máy ấp lại trong vòng 45 phút. Hoặc phun thuốc diệt muỗi vào máy ấp, bật điện khoảng 10 phút, Sau đó mở cửa máy, quạt cho khí formol bay hết ra ngoài.

  1. Chọn  trứng, dùng giẻ lau sạch vết dơ trên trứng trước khi bỏ vào máy
  2. Máy đã điều chỉnh nhiệt độ thích hợp rồi không cần điều chỉnh lại
  3. Trứng bỏ vô nhiều đợt khác nhau, thì trứng bỏ vô sau nằm ở ngăn phía dưới, trứng bỏ vô trước đưa vô ngăn trên. Trứng·đầu to·đưa lên trên·đầu nhỏ xuống dưới, trứng thẳng·đứng không nghiên ngã, nếu không vừa các rảnh thì dùng giấy chèn vào.
  4. Mỗi ngày đảo trứng·04 đến 10 lần tùy theo điều kiện gia đình, mỗi lần đảo chỉ gạc cần gạc là đảo hết trứng trong máy, thao tác chỉ vài giây là xong, nếu gia đình nào bận thì ngày đảo 3 lần sáng, chiều và trước khi ngũ, ở đây chúng tôi chỉ làm đảo trứng bán tự động nhằm đãm bảo góc đảo rộng, bền, phôi trứng khỏe.( đảo tự động rất dễ hư hỏng, góc đảo nhỏ).
  5. Nước giử độ ẩm phải châm đầy thường xuyên tránh để khô nước. Kinh nghiệm là·đồng hồ chỉ·ở 70 hoặc 75·độ·ẩm là thích hợp cho các chu kỳ trứng.·
  6. Sau 08 ngày ấp nên rọi kiểm tra trứng để loại những trứng không có trống hoặ chết phôi.
  7. Cung cấp điện 24/24.

8.  Sau 21 ngày gà sẻ nở , khi nở để gà sang lồng úm, mở đèn giữ độ ấm cho gà, cho gà uống nước, sau 24 giờ mới cho gà con ăn.

Khi cúp điện: có máy phát điện thì chạy, nếu không thì dùng đèn dầu để vào, chú ý là khoàng 20 phút mở của ra quạt cho không khí lưu thông, đèn dầu phải vặn vừa phải tránh quá to nóng trứng, quá nhỏ thì không cung cấp đủ độ nóng cho trứng. Nếu cúp điện vào ban ngày có thể đem trứng ra phơi nắng, nhưng phài lấy vảy che tránh ánh nắng rọi trực tiếp vào·trứng trong thời gian lâu.

Khi ấp xong vệ sinh máy ấp, khử trùng rồi mới đưa trứng mới vào.

Một số kinh nghiệm:

  1. Không nên ấp 2 loại trứng thủy cầm và gia cầm vào một máy, sẻ nở không cao, vì chế độ ấp của 2 loại trứng này là rất khác nhau.
  2.  Nên tắt máy ngày 1 lần khoảng 10 phút, sau đó mở máy hoạt động lại bình thường trứng, phôi nở rất khỏe. Và khi tắt máy nhớ mở cửa tủ để không khí lưu thông.